kleszcz u dziecka co robić

Kleszcz u dziecka co robić

Wielu naszych klientów zadaje nam pytanie co robić w przypadku wystąpienia ukąszenia kleszcza u dziecka. Ukąszenie kleszcza może prowadzić do wielu chorób w tym boreliozy oraz kleszczowego zapalenia mózgu. Niezwykle istotna jest odpowiednia świadomość ryzyka oraz właściwego postępowania w przypadku stwierdzenia ukąszenia. Ważne jest również zachowanie spokoju, bowiem rozważne, mądre i spokojne działanie znacząco obniża ryzyko zachorowania na jedną z chorób przenoszonych przez kleszcze.


Co należy zrobić w przypadku ukąszenia dziecka przez kleszcza

W jakich miejscach przede wszystkim gryzą kleszcze

Ze względu na wzrost ukąszenia kleszczy u dzieci występują głównie w okolicach głowy, szyi i pach, zaś u dorosłych na kończynach dolnych. Większość nimf kleszczy umiejscawia się na szyi, oraz za uszami, na oraz na obszarze owłosionej skóry głowy i u nasady włosów.

Na co należy zwrócić szczególną uwagę

  • możliwość zaszczepienia przeciwko odkleszczowemu zapaleniu mózgu

Ze względu na ryzyko przenoszenia przez kleszcze wirusa wywołującego odkleszczowe zapalenie mózgu zaleca się, aby w rejonach wzmożonego jego występowania zaszczepić dziecko przeciwko tej chorobie.

  • niski poziom świadomości osób które opiekują się dziećmi w zakresie zapobiegania chorobom odkleszczowym

Należy zwrócić uwagę na niedostateczny poziom świadomości w zakresie chorób odkleszczowych, który dotyczy osób odpowiedzialnych za dzieci w placówkach publicznych – przedszkolanki oraz nauczycieli. Warto upewnić się jaki jest poziom zrozumienia ryzyka przenoszenia chorób odkleszczowych przez kleszcze, a także gotowość do jak najszybszego, bezpiecznego usunięcia kleszcza, jeśli dojdzie do ukąszenia. Niestety, większość osób opiekujących się dziećmi w takich placówkach czeka na poinformowanie rodziców o ukąszeniu do czasu odebrania dziecka z placówki. Część z nich nie podejmuje żadnych działań.

  • niezykle istotne jest jak najszybsze wyciągnięcie kleszcza, najlepiej w ciągu kilku godzin po ukąszeniu

Należy mieć świadomość, że podstawową sprawą w zakresie zminimalizowania ryzyka zapadnięcia na boreliozę, jest jak najszybsze usunięcie kleszcza ze skóry dziecka. Bez wątpienia wskazane jest, aby nauczycielki i przedszkolanki zostały odpowienio przeszkolone, aby potrafiły umiejętnie i szybko usunąć zauważonego kleszcza..

  • objawy i diagnostyka boreliozy i odkleszczowego zapalenia mózgu (KZM) u dziecka

Statystycznie u około 80% dzieci pojawia się rumień wędrujący lub limfocyromia, najczęściej na obszarze ucha lub okolic. Aż około 10% dzieci zapada na zapalenie opon mózgowych, zaś u około 10% pojawiają się objawy stawowe. Należy zwrócić szczególną uwagę na pozornie niewinne zapalenia stawów u dzieci o nieznanej etiologii. Ponieważ zarówno rodzicom jak i dzieciom niezwykle trudno połączyć ukąszenie kleszcza z konkretnymi objawami, wiele zależy od wiedzy i wyczucia lekarza, który może wysłać dziecko na badania w kierunku boreliozy. Wskaźnikiem, który może potwierdzać chorobę jest wysoki poziom IgG lub wielokrotnie większe  miano wiązania IgG w teście immunologicznym Westernblot. Szacuje się, że tylko około 20-50% dzieci produkuje przeciwciała przeciwko boreliozie, dlatego leczenie podejmuje się w przypadku wystąpienia charakterystycznych objawów, bez potwierdzenia w badaniach serologicznych.


Borelioza u dzieci a trudności diagnostyczne

Jak wygląda ukąszenie kleszcza u dziecka od strony praktycznej

Borelioza jest nazywana również “wielkim imitatorem”, ponieważ objawy, które się łączą z zachorowaniem mogą być i są często mylone z innymi chorobami. Jest to problematyczne  szczególnie u małych dzieci, które mają ograniczone możliwości komunikacji co dokładnie im dolega. Ważne jest, aby być wyczulonym na wszelkie podejrzane zachowania dziecka, które mogą wskazywać na złe samopoczucie.

Objawy które może dawać borelioza u najmłodszych

Borelioza może dawać bardzo wiele objawów które niezwykle trudno jest połączyć z prawdziwą przyczyną chorobową. Najczęstszym objawem ukąszenia u dziecka jest rumień. Wszelkie trudne do wyjaśnienia objawy, takie jak apatia, porażenie twarzy, sztywność karku, częsty płacz bez szczególnego powodu, napięte ciemiąrzko, wysięki stawowe oraz zaczerwienienie skóry w formie rumienia. Prócz tego mogą pojawiać się bóle głowy, bóle mięśniowe i brzucha, bóle pleców, częsta chrypka, osłabienie, różnego rodzaju objawy neurologiczne, zaburzenia osobowości, zapalenie oczu, powiększenie węzłów chłonnych, wymioty i limfocytoma. Każdemu podejrzanemu objawowi po ukąszeniu kleszcza powinniśmy przyglądać się z uwagą i w przypadku wątpliwości najlepiej zgłosić się do lekarza.

Wdrożenie leczenia antybiotykiem u dziecka ze stwierdzoną boreliozą

Kiedy antybiotyk po ukąszeniu

W przypadku stwierdzenia zakażenia boreliozą u dziecka, podobnie jak u dorosłego, podejmuje się decyzję o wdrożeniu kuracji antybiotykowej. Według wskazań, zaleca się, aby podjąć to leczenie jak najszybciej, bowiem znacząco ułatwia to zabicie bakterii i powrót do zdrowia. Im szybsze podjęcie leczenia, tym większe prawdopodobieństwo całkowitego wyleczenia. Lekarze często w przypadku dzieci decydują się na przepisanie antybiotyku w formie syropu, co jest szczególnie ważne u dzieci u których występują problemy z połykaniem tabletek. Przykładowo, w zależności od wieku podaje się np. 50 do 75 mikrobramów amoksycyliny na kilogram masy ciała w trzech dawkach dziennych przez okres od dwóch do trzech tygodni. Częstym lekiem przepisywanym przez lekarzy jest również doksycyklina, jednak może ona się osadzać w kościach dzieci i wywoływać przebarwienia zębów. Z tej przyczyny zaleca się podejmowanie leczenia doksycykliną dopiero po ukończeniu przez dziecko 14 lat. W przypadku objawów neurologicznych może okazać się konieczna dożylna terapia ampicyliną.


1. Co robić po ukąszaniu kleszcza u dziecka 

Jak usunąć kleszcza u dziecka

Kleszcza u dziecka można usunąć lassem, pensetą do usuwania kleszczy lub innymi przyrządami do tego służącymi. Jest to nieco utrudnione kiedy kleszcz umiejcowił się w głowie dziecka. Kleszcza powinno się uchwycić jak najbliżej skóry i delikatnym acz pewnym ruchem wyciągnąć go. W żadnym wypadku kleszcza u dziecka nie można wykręcać. Po wyciągnięciu kleszcza należy zdezynfekować ranę, a następnie oczyścić ręce mydłem.

Urwany kleszcz przy usuwaniu

W wyniku nieumiejętnego wyciągania w ciele dziecka mogą pozostać resztki kleszcza – głównie część głowowa. Jak  usunąć resztki kleszcza z ciała dziecka? Można to zrobić delikatnie podważając resztki kleszcza igłą. Jeśli jednak klesz jest umieszczony głęboko w skórze warto zgłosić się do lekarza chirurga lub pediatry. 

2. Co robić po ukąszeniu kleszcza u dziecka – profilaktyka

We współczesnym świecie, pomimo rozwoju technologicznego, bardzo ciężko uchronić dziecko przed ukąszeniem kleszcza. Choć powinniśmy próbować. Niezykle istotna jest profilaktyka. W przypadku kiedy dziecko przebywa w lesie lub na łące warto zaopatrzyć się w środki służące do odstraszania kleszczy. Ponadto w przypadku wycieczek do lasu warto ubrać dziecko w odzież z długimi rękawami oraz czapkę.

3. Co robić po ukąszeniu kleszcza u dziecka -Badanie kleszcza jako metoda wykluczenia zakażenia

Dla dziecka ukąszenie kleszcza może być  szczególnie groźne. Dlatego polecamy przeprowadzenie badania kleszcza na obecność chorób odkleszczowych, w tym w szczególności boreliozy. Borelioza nie wykryta wcześnie może przejść w stadium przewlekłe, a w takim stadium jest bardzo trudno wyleczalne. Badanie kleszcza jako jedyne może w zasadzie w 100% wykluczyć zakażenie boreliozą i kleszczowym zapaleniem mózgu u dziecka. Kleszcze mogą przenosić również inne niebezpieczne dla naszych dzieci choroby – w laboratorium Innowacyjnej Diagnostyki można przeprowadzić badanie również w kierunku innnych niebezpiecznych chorób przenoszonych przez kleszcze – babeszjozy i anaplazmozy.

Diagnostyka boreliozy metodą PCR Real Time jest coraz powszechniej stosowaną metodą, która znacząco ułatwia diagnostykę chorób odkleszczowych, daje bardzo wiele cennej wiedzy odnośnie kleszcza i zagrożenia, które ze sobą niesie. W najlepszym scenariuszu jest to badanie które pozwala wykluczyć możliwość zakażenia chorobami odkleszczowymi przez badanego osobnika. W przypadku wyniku pozytywnego pozwala na szybkie działanie w tym wdrożenie, po konsultacji z lekarzem i ewentualnym przeprowadzeniu dodatkowych badań, antybiotykoterapii. Dostarcza ona także niezwykle cennych informacji odnośnie koinfekcji odkleszczowych, co do których istnienia świadomość społeczna jest wciąż niska. W niektórych przypadkach może wystąpić zakażenie zarówno boreliozą jak i jedną z pozostałych chorób przenoszonych przez te pajęczaki, Zauważyliśmy widoczną korelację między ilością pozytywnych wyników na boreliozę a zwiększeniem występowania pozostałych chorób bakteryjnych przenoszonych przez kleszcze (babeszjozy i anaplazmozy)

Badanie kleszcza wykonuje Laboratorium Blumed. Próbki kleszczy są odbierane z każdego miejsca w Polsce. Badanie jest przeprowadzane najnowocześniejszą techniką badania genetycznego – PCR Real Time. Zapewnia on nie tylko szybki, ale i niezwykle dokładny wynik, zbliżony skutecznością do 100%.

badanie kleszcza

© 2014 - Blumed sp. z o.o. by

Ogólnopolskie Biuro Obsługi        71 757 54 64